دره کال سردر
تکه ای ازمن ، تکه ای اززمین
مریم سادات موسوی
دیدنی های خراسان جنوبی
سرزمین کویری ایران
اگر از یک اهل سفر ، سراغ یک مقصد کمترشناختهشده و بکر را بگیرید ، قطعا خراسان جنوبی یکی از اولین جوابها است. بازدید از جاهای دیدنی خراسان جنوبی برای هر گردشگری ، تجربه لذتبخشی خواهد بود. فرقی نمیکند که به کویر علاقه دارید یا محیطِ آباد و سرسبز ، علاقهمند به تاریخ هستید یا طبیعتگردی ؛ در هر حال ، خراسان جنوبی با دیدنیهای متنوع و بیمانندش از شما به بهترین شکل استقبال میکند.
خراسان جنوبی کجاست؟
حدود ۲۰ سال است که خراسان جنوبی بهعنوان یک استان مستقل وارد تقسیمات کشوری شده و استانی مرزی با مرکزیت شهر بیرجند است. خراسان جنوبی سومین استان پهناور ایران به حساب میآید ؛ همچنین جالب است بگوییم بهعنوان پایتخت عناب و زعفران شناخته میشود و بخش عمده آن در مناطق خشک و کویری قرار دارد. از همین رو ، فصل تابستان برای سفر به این منطقه ، زمان چندان مناسبی محسوب نمی باشد و بهار و پاییز فصلهای مناسبتری هستند ؛ ضمن این که در پاییز ، امکان مشاهده برداشت زعفران هم در قائن و باقی شهرهای این استان برای گردشگران وجود دارد.
وجود آثار تاریخی متعدد در شهرهای استان خراسان جنوبی ، نشان از پیشینه تاریخی و قدیمی این استان دارد. اگرچه کاوشهای باستانشناسی در خراسان جنوبی از حیات چندهزارساله تمدن بشر در این منطقه حکایت دارد ، ولی عمده آثار باستانی مربوط به دوران ساسانیان و بعد از آن است. این منطقه همواره از اهمیت تاریخی و سیاسی زیادی برخوردار بوده است و سفر به آن ، برای هر ایرانگرد علاقهمند به تاریخ و طبیعت ، سرشار از جذابیت خواهد بود.
خراسان جنوبی پر است از جاهای دیدنی ناشناخته و بکر. تنها کافی است تا چمدان را ببندید و راهی این استان شوید. حتی اگر اطلاعات زیادی هم درباره خراسان جنوبی نداشته باشید، مطمئن باشید که با مجموعه گستردهای از دیدنیهای طبیعی و تاریخی غافلگیرتان میکند و سفری بهیادماندنی را برای شما به ارمغان میآورد. با ما تا پایان این بخش همراه باشید تا با جاهای دیدنی خراسان جنوبی بیشتر آشنا شویم.

دره کال سردر
[ جاذبههای طبس ]
درباره دره کال سردر
در درون دیوارههای بلند این دره ، حفرهها و کانالهایی دیده میشود که با نظم خاص و مهندسی حساب شدهای بنا شده است که به آن خانه گبر گفته میشود. هر کدام از این حفرهها که قدمت آن به دوران ساسانیان یعنی حدود ۱۵۰۰ سال قبل میرسد ، مقطعی از کانالی هستند که در داخل آن بعد از چاههایی که به ارتفاع حدود ۱۰ متر هستند به دالان بالا میرسد ، که به اتاقکهایی منتهی میشود. قوس تونلهای بالایی خانههای گبر همانند قوسهای بناهای دوران ساسانیان است، پس از حدود ۵کیلومتر پیادهروی در داخل کال سر دره و برخلاف جریان آب ، به چشمههای متعدد آب به ویژه چند چشمه آبگرم میرسیم که بزرگترین چشمه از درون حفرهای منشا میگیرد که به حمام مرتضیعلی معروف است و به دلیل غلظت زیاد املاح و مواد معدنی که به ۳۰۰ متر میرسد، به موازات آب سرد حرکت میکند اما این اختلاف غلظت مانع ترکیب شدن آب گرم و سرد میشود. در سمت راست دره ، چشمه های آب گرم و در سمت چپ ، چشمه های آب سرد قرار دارند و به محض آن که شما پای خود را در آب بگذارید این اختلاف دما را به راحتی احساس می کنید. گاهی اختلاف دمای آب چشمهها با هم به ۱۰ درجه سانتی گراد هم می رسد که در نوع خود بینظیر است. اگر پایتان را درون چشمه بگذارید گاهی خنکتان میشود، و به محض آن که احساس سرما کردید می توانید پای تان را در حوضچه ای از آب گرم که دقیقا کنار حوضچه های آب سرد است بگذارید، این چشمه علاوه بر همه ویژگیهایش خواص درمانی نیز دارد .منشاء آبی که وارد کال سردر و چشمه جعفری میشود، حاصل از فشار آب گرم مرتضی علی میباشد.

دره نوردی در کال سردر
دره کال سردر طبس ، تنها یکی از چندین جاذبه طبیعی و ارزشمند موجود در استان خراسان جنوبی است که برای بازدید از آن باید به ۲۵ کیلومتری شرق طبس و میان رشته کوه شتری سری بزنید. همچنین منظره بکر و تماشایی این جاذبه ، همه ساله مورد توجه بسیاری از گردشگران داخلی و خارجی قرار می گیرد و زیبایی های آن می تواند به عنوان سوژه خوبی برای عکاسی انتخاب شود.
از جاذبه های دیدنی و تاریخی این دره می توان به گبر های هزار ساله ؛ چشمه آبگرم ( حمام ) مرتضی علی ؛ آبشار و چشمه های زیبا و نهایتا سد تاریخی عباسی با قدمتی ۶۰۰ ساله که در نوع خود کم نظیر است اشاره کرد.

همان طورکه اشاره شد ؛ در دیوارههای بلند دره ، حفرهها و کانالهایی دیده میشود که با نظم خاص و مهندسی حساب شدهای بنا شده است که به آن خانه گبر گفته میشود. هرکدام از این حفرهها که قدمت آن به دوران ساسانیان یعنی حدود ۱۵۰۰ سال قبل میرسد، مقطعی از کانالی هستند که در داخل آن بعد از چاههایی که به ارتفاع حدود ۱۰ متر هستند به دالان بالا میرسیم که به اتاقکهایی منتهی میشود. قوس تونلهای بالایی خانههای گبر همانند قوسهای بناهای دوران ساسانیان است که البته راه دسترسی به داخل این خانهها مشکل و تنها با وسایل کامل صخرهنوردی و کوهنوردی و توسط افراد خبره ورود به داخل آن امکانپذیر است. پس از حدود ۳۵ دقیقه پیادهروی در داخل کال سردره و برخلاف جریان آب ، به چشمههای متعدد آب به ویژه چند چشمه آبگرم میرسیم که بزرگترین چشمه از درون حفرهای منشا میگیرد که به حمام مرتضیعلی معروف است.
اندکی بالاتر از چشمه مرتضی علی ، دره بسیار بسته و تنگ شده و از دو طرف ، چشمههای کوچکی به صورت نوارهای آویخته شده از دره که با وزیدن نسیمی اشکال زیبایی را پدید میآورند به درون دره سرازیر میشوند و منظره چشمنوازی با صدای شرشر آب ایجاد میکنند. در ادامه دره مسیر چشمه آبگرم مرتضیعلی به طاق زیبای شاهعباسی برخورد میکنیم و میان دو کوه نزدیک به هم ساخته شده است.
برای دسترسی به این جاذبه پس از طی حدود ۴۰ کیلومتر از طبس به سمت روستای خرو ، و پارک ماشین باید از تعداد زیادی پله پائین رفته و پیاده روی در یک رودخانه نسبتا پرآب را شروع کنید.

مریم سادات موسوی